SUNAU LU ROGGIU.Supra u palazzu di
li Filangeri
un roggiu cera granni cu campani.
Lu sonu so' arrivava a li quarteri
e dava lura a tutti li paisani.
Ma quannu lu palazzu fu vinnutu,
lu roggiu, chera bonu, si sfasciau.
La genti lu rammenta sempri mutu,
chun ci fu nuddu chi lu riparau.
Un jornu cera fera nni lu chianu,
tuttu stipatu pi laffuddamentu;
cé genti che' vinuta di luntanu
tra li paisani chi nun hannu abbentu.
Sutta un linzolu, stisu a tri furcuna,
cera una chi minava la vintura.
Tra li prisenti avanza na pirsuna
chi didda vulia prova di bravura.
Mani n sacchetta, lu sicarru n mucca,
fa na dumanna pi cutuliari:
vulia sapiri, si nun era cucca,
quannu ddu roggiu turnava a sunari.
Allura dda viggenti si cuncentra
e chiudi locchi comu allazzarata
e quannu nni lu sennu poi rientra
č tantu tristi e pari addulurata.
Rispusi chi ddu roggiu avia a sunari
na vota sula ancora, tra tantanni,
quannu u paisi tuttu avia a cascari
purtannu a labitanti morti e danni.
La genti dda prisenti resta muta
ci arrizzanu li carni a ddu parlari,
ma poi si nni nisciu cu na ridura
turnannu spinsirata a passiari.
Passanu lanni e nuddu chių ci pensa;
lu cunta quarchi nanna a li niputi;
ma ddu risponsu unavi chių cridenza,
era na ciarlaria, nun si discuti.
Poi vinni lu jnnaru sessantotto;
cč friddu, nivi, ghiacciu mai vidutu.
Biatu cu avi bonu lu cappottu,
biatu cu sta n casa rinchiudutu.
Biatu cu avi pani, cu avi focu,
cu stannu cu figghiuzzi e cu mugghieri
nun cerca distrazioni in autru locu.
Ma vinniru chių gravi li pinseri.
La terra, comu varca nni lu mari,
mossa darcani unni suttirrani,
cumincia sempri chių forti a trimari,
purtannu lu scumpigghiu nni lumani.
La genti, quasi nuda, pi li strati
curri chiancennu, trema n tra lu jelu
Nni lu chianu ci n'é tanti ammassati
chimploranu miraculi di celu.
Lu celu tristi e grigiu nun rispunni,
cu lomini si mostra arrabbiatu.
E lomu scappa, curri, un sapi dunni,
cu lu nuccenti nbrazza accupunatu.
E mentri cč cu prega, cč cu spera,
la terra, comu si fussi mpazzuta,
si scoti comu a ventu na bannera.
La genti allura si senti pirduta.
E sona lu rintoccu lamintusu
di li campani di ddu roggiu anticu,
mentri lu gran palazzu cadi jusu,
tra lu fracassu forti chun vi dicu.
"Sunau lu roggiu! Maria Mmaculata,
copri sti figghi cu lu to gran mantu!"
prega la genti tutta spavintata;
č na prighera nsemmula a lu chiantu.
E mentri tuttu n tunnu č na ruvina:
casi caduti, chesi e lu palazzu,
comu fumata di gran bruciatina
si vidi n celu tantu pruvulazzu.
Tuttu cummogghia dun misiru mantu,
comu pi diri a lomu chun muriu:
"Ma tu chi si cu tuttu lu to vantu?
si pruvulazzu, fangu, si schifiu!"
O gran viggenti chi sapisti diri
a labitanti nni ddu chianu chinu
quantera tristi e crudu lavviniri,
cu eri tu si non lu riu distinu?"
Salvatore Scuderi